Direct zoeken




 

.

licht zien

Licht zien ❷

Licht zien ❷

uitleg

Zien doen we met onze ogen (afbeelding.1). We zien doordat er licht van buiten onze ogen op het netvlies valt. Op het netvlies zitten lichtgevoelige cellen. Als daar licht op komt geven deze cellen een signaal aan de hersenen.

Lichtbronnen zien
Een lichtbron is een voorwerp dat zelf licht geeft. We zien lichtbronnen omdat er lichtstralen direct vanaf dat voorwerp op je netvlies terechtkomen (afbeelding.1). Van alle lichtstralen die de kaars uitzendt vallen er een aantal op je netvlies .

Donkere voorwerpen
Een voorwerp dat zelf geen licht geeft noemen we een donker voorwerp . Als er licht op schijnt kunnen we ze zien. Dit komt omdat het licht erop weerkaatst. Het licht weerkaatst in alle richtingen (afbeelding.2). Dit noemen we diffuse weerkaatsing. Het licht weerkaatst in alle richtingen omdat het voorwerp ruw is.
  Afbeelding 1



Afbeelding 2

begrippen

diffuus   Diffuus betekent zoveel als 'in alle richtingen' Wanneer licht diffuus weerkaatst, wordt het in alle richtingen weerkaatst.
donker voorwerp   Een voorwerp dat zelf geen licht geeft noemen we wel eens een donker voorwerp .
licht   Een vorm van straling die we met onze ogen kunnen waarnemen.
lichtbron   Een voorwerp dat uit zichzelf licht uitzendt.
lichtstraal   Licht beweegt langs rechte lijnen. Zo'n rechte lijn wordt een lichtstraal genoemd. Een lichtstraal is heel erg dun.
netvlies   Het deel achterin ons oog waarmee we licht waarnemen. Op het netvlies zitten lichtgevoelige cellen. Wanneer hier licht op valt geven deze cellen een signaal door naar de hersenen.

doelen

doel 1 - Je kunt uitleggen hoe we licht waarnemen.
We zien doordat er licht van buiten onze ogen op het netvlies valt. Op het netvlies zitten lichtgevoelige cellen. Als daar licht op komt geven deze cellen een signaal aan de hersenen.

 

Doel 2 - Je kunt uitleggen wat een lichtbron is.
Elk voorwerp dat zelf licht uitzendt, noemen we een lichtbron . Voorwerpen die licht weerkaatsen zijn daarmee geen lichtbronnen .

 

doel 3 - Je kunt uitleggen hoe we voorwerpen zien die zelf geen licht geven.
Deze voorwerpen noemen we donkere voorwerpen . We kunnen ze alleen zien wanneer er licht op schijnt van een lichtbron .

 

doel 4 - Je kunt uitleggen wat diffuse weerkaatsing is.
Bij diffuse weerkaatsing weerkaatst het licht in alle richtingen. Diffuse weerkaatsing betekent zoveel als verspreide weerkaatsing.

opgaven

Opgave 1
Leg uit hoe wij licht zien.

Opgave 2
Leg uit wanneer je een voorwerp een lichtbron kunt noemen.

Opgave 3
Noem vier lichtbronnen .
  Opgave 4
Leg uit hoe we voorwerpen zien die zelf geen licht geven.

Opgave 5
Leg uit wat diffuse weerkaatsing betekend.

NASK1/K/7-1

Kleuren zien ❷

Kleuren zien ❷

uitleg

Er zijn een heleboel verschillende kleuren licht . Denk maar aan de regenboog (afbeelding.1). Om deze kleuren te zien zitten er verschillende soorten lichtgevoelige cellen in het netvlies (afbeelding.2). Er zijn staafjes die alleen reageren op licht en donker. Er zijn ook drie soorten kegeltjes die reageren op de verschillende kleuren licht . Er zijn drie soorten kegeltjes. Kegeltjes die rood licht zien, kegeltjes die groen licht zien en kegeltjes die blauw licht zien. Als alle kleuren licht tegelijk in onze ogen komen krijgen de hersenen signalen van alle kegeltjes tegelijk. We zien dit als wit. Met het kleurenwiel is dit goed te zien (video.1). Op het wiel staan alle kleuren. Als het wiel snel genoeg ronddraait lijken de kleuren te mengen. Wat je ziet is iets dat erg lijkt op wit. Bij iemand die kleurenblind is werken één of meerdere soorten kegeltjes niet goed.   Video 1 (0:00:20) Kleurenwiel

 

Afbeelding 1
  Afbeelding 2
  Video 2 (0:06:41) Kleurenblindheid

 

De kleuren van de regenboog
De regenboog ontstaat doordat het licht van de zon door de regendruppels uit elkaar getrokken wordt. Het licht dat van de zon komt lijkt wit. Het bestaat eigenlijk uit 6 hoofdkleuren.

rood, oranje, geel, groen, blauw en violet.

Met een prisma kun je een stukje regenboog maken. Dit is een driehoekig stukje glas of plastic (afbeelding.3). Als je er zonlicht door laat schijnen Zie je alle kleuren van de regenboog. Zoiets wordt een spectrum genoemd.
 
  Afbeelding 3

begrippen

kleurenblind   Iemand die de kleuren niet volledig normaal waarneemt. Dit komt meestal omdat één van de drie soorten kegeltjes op het netvlies niet goed werkt.
primaire kleuren   De primaire kleuren voor licht zijn rood, groen en blauw. Voor verf zijn dit rood, geel en blauw. Dit komt omdat verf licht absorbeert . Dit is heel anders dan licht mengen.
prisma   Met prisma bedoelen we meestal een driehoekig stuk glas of plastic waarmee we licht kunnen opsplitsen in de kleuren waaruit het bestaat.
spectrum   Een aantal verschillende soorten licht of straling naast elkaar.

doelen

doel 1 - Je kunt uitleggen hoe we verschillende kleuren zien.
Er zitten lichtgevoelige cellen op ons netvlies . We noemen deze cellen kegeltjes. Er zijn drie soorten kegeltjes die kleuren waarnemen. Kegeltjes voor rood, voor groen en voor blauw. Andere kleuren zien we doordat twee of meer kegeltjes reageren. Bij geel licht reageren bijvoorbeeld rood en groen.

 

doel 2 - Je kunt de zes basiskleuren van licht in de juiste volgorde noemen.
Rood, oranje, geel, groen, blauw, violet.  Je kunt dit onthouden met het woord ROGGBV.

 

doel 3 - Je kunt de mengkleur noemen die ontstaat wanneer alle kleuren licht gemengd worden.
Wanneer je evenveel rood, oranje, geel, groen, blauw en violet met elkaar mengt zie je wit licht .

 

doel 4 - Je kunt een experiment beschrijven waarmee je kunt bewijzen dat wit licht uit alle zes basiskleuren bestaat.
Laat een dunne lichtstraal op een prisma schijnen. Draai het prisma net zo lang totdat je kleuren ziet. Door het licht op de juiste manier door het driehoekige stukje glas te schijnen, wordt het licht uit elkaar getrokken en zie je alle basiskleuren.

 

doel 5 - Je kunt een experiment beschrijven waarmee je kunt bewijzen dat alle basiskleuren samen weer wit licht maken.
Maak een wiel waarop alle zeven basiskleuren als een soort taartpunten te zien zijn. Laat dit wiel super snel ronddraaien. Je ogen kunnen de beweging niet meer volgen en maken een mengkleur van wat ze zien. Ze zien dat wit.

opgaven

Opgave 1
Leg uit hoe we de verschillende kleuren om ons heen zien.

Opgave 2
Uit welke zes kleuren licht bestaat wit licht . Noem ze op volgorde.

Opgave 3
Welke kleur licht zie je wanneer je alle kleuren licht , die voorkomen in de regenboog, met elkaar mengt.
  Opgave 4
Beschrijf een experiment waarmee je kunt aantonen dat wit licht eigenlijk uit zes kleuren licht bestaat.

Opgave 5
Beschrijf een experiment waarmee je kunt aantonen dat de zes kleuren licht van de regenboog, samen weer wit licht maken.

links & downloads


spectrum
 

wit licht
     

NASK1/K/7-2

Gekleurde voorwerpen zien ❷

Gekleurde voorwerpen zien ❷

uitleg

Waarom is een rijpe tomaat eigenlijk rood? En waarom zijn erwten groen? Waar komen deze kleuren eigenlijk vandaan. De kleur die voorwerpen lijken te hebben zien we omdat ze een bepaalde kleur licht weerkaatsen (afbeelding.1).
Simpel gezegd:
Gele voorwerpen weerkaatsen geel licht .
Blauwe voorwerpen weerkaatsen blauw licht .
Witte voorwerpen weerkaatsen alle kleuren licht .
Zwarte voorwerpen weerkaatsen geen enkele kleur licht .
De kleuren die voorwerpen niet weerkaatsen worden opgenomen. Dit opnemen wordt ook wel absorberen genoemd.
  Afbeelding 1

begrippen

absorberen   Net als een spons water opzuigt kunnen voorwerpen licht opzuigen. Dit opzuigen noemen we net als bij de spons ook wel absorberen .
Let op! Absorberen geschreven met een B is iets anders dan adsorberen geschreven met een D !

doelen

doel 1 - Je kunt uitleggen waarom voorwerpen verschillende kleuren hebben.
Van de kleuren licht die op de schijnen, worden verschillende hoeveelheden weerkaatst. Een blauw voorwerp weerkaatst vooral blauw licht , en weinig van de andere kleuren. Een rood voorwerp weerkaatst vooral rood licht en weinig van de andere kleuren. Dus maar weinig blauw licht bijvoorbeeld.

 

doel 2 - Je kunt doel 1 aan de hand van een voorbeeld uitleggen.
Een blauw voorwerp zien we als blauw omdat dit voorwerp vooral het blauwe licht van een lichtbron weerkaatst.
Een rode tomaat zien we als rood omdat dit voorwerp vooral rood licht weerkaatst.

 

doel 3 - Je kunt uitleggen wat er met het licht gebeurd dat niet wordt weerkaatst.
Dit licht wordt geabsorbeerd . Het wordt opgezogen en vastgehouden in het voorwerp .

 

doel 4 - Je kunt uitleggen waarom sommige voorwerpen een witte kleur hebben?
Deze voorwerpen weerkaatsten alle basiskleuren van wit licht . Wanneer je hier met wit licht op schijnt weerkaatsen alle kleuren. Als al deze kleuren in onze ogen komen zien we dit als wit.

 

doel 5 - Je kunt uitleggen waarom sommige voorwerpen een zwarte kleur hebben?
Deze voorwerpen weerkaatsen helemaal geen licht . Elke kleur licht die erop schijnt wordt geabsorbeerd . Omdat er van dit voorwerp helemaal geen licht terug komt zien we dit voorwerp als zwart.

opgaven

Opgave 1
Waarom hebben voorwerpen verschillende kleuren?

Opgave 2
Leg uit waarom onze ogen een tomaat als rood zien?

Opgave 3
Wat gebeurd er met het licht dat niet door een voorwerp weerkaatst wordt?
  Opgave 4
Wat gebeurd er met de zeven kleuren licht , wanneer die schijnen op een wit voorwerp ?

Opgave 5
Wat gebeurd er met de zeven kleuren licht , wanneer die schijnen op een zwart voorwerp ?

links & downloads


Eureka, kleur zien
(0:03:15)
       

NASK1/K/7-4

| + -