Direct zoeken




 

.

Artikelen

De stroomkring en elektrische schakelingen

tekst

Sommige materialen laten elektriciteit door. Zo'n materiaal noemen we een geleider . Voorbeelden van geleiders zijn ijzer, koper, staal, zilver en goud. Andere materialen laten elektriciteit niet door. Zo'n materiaal noemen we een isolator . Voorbeelden van isolatoren zijn hout, plastic , rubber, glas en vooral lucht.

Een aantal elektrische componenten (onderdelen) aan elkaar noem je een elektrische schakeling of kortweg: schakeling . Om een schakeling te laten werken is minimaal één spanningsbron nodig. Wanneer je met twee draaden een batterij en een lampje verbind heb je een schakeling gemaakt (afbeelding.1.rechtsboven). De elektrische stroom wil bij een spanningsbron altijd van de positieve pool naar de negatieve pool. In afbeelding.1.rechtsboven zal er een stroom gaan lopen omdat er een gesloten kring van geleiders is van de positieve pool naar de negatieve.

Een gesloten stroomkring ontstaat zodra er een weg is waarlangs elektronen van de positieve-pool naar de negatieve-pool van een spanningsbron kunnen lopen (afbeelding.1.rechtsboven). Als er ergens in de stroomkring een isolator zit, zoals een schakelaar die uitstaat of een losgemaakt draad, dan spreken we van een open stroomkring (afbeelding.1.linksboven).
  Afbeelding 1

NASK1/K/5-2 en NASK1/K/5-4

meer uitleg

Video 1 (0:01:16)
   

begrippen

geleiden   het doorlaten van elektriciteit (of warmte )
geleider   een stof die elektriciteit doorlaat.
isolator   een stof die elektriciteit niet doorlaat.
schakeling   een aantal elektrische onderdelen aan elkaar, een schakeling
heeft minimaal één spanningsbron nodig om te werken.
stroomkring   een weg voor de elektriciteit van de pluspool van een spanningsbron naar de minpool.

doelen

doel 1 - Je kunt het verschil uitleggen tussen een (elektrische) geleider en een isolator .
Een (elektrische) geleider is een stof die elektrische stroom doorlaat. Dit komt omdat een deel van de elektronen in deze stof vrij kunnen bewegen. Een isolator laat geen elektonenstroom door omdat alle elektronen in de stof een vaste plek hebben.

doel 2 - Je kunt voorbeelden noemen van elektrische geleiders .
Alle metalen zijn goede elektrische geleiders . Voorbeelden zijn: aluminium, ijzer, staal, nikkel, lood, zink, chroom en koper.

doel 3 - Je kunt voorbeelden noemen van elektrische isolatoren .
Bijna alle niet- metalen zijn slechte elektrische geleiders . Voorbeelden zijn: lucht, plastic , hout, kunststof , keramiek en glas.

doel 4 - Je kunt uitleggen of er wel of geen stroom loopt in een open of gesloten stroomkring .
Een open stroomkring betekent dat er ergens in de stroomkring een onderbreking zit. Deze onderbreking geleid geen stroom. Daardoor kan de stroom niet lopen. Een gesloten stroomkring bestaat alleen maar uit geleiders . De stroom kan wel lopen in een gesloten stroomkring .

doel 5 - Je kunt uitleggen wat we bedoelen met een elektrische component .
Een elektrische component is een moeilijkere benaming voor elektrisch onderdeeltje. Voorbeelden van componenten zijn: batterij, accu, zonnecel, dynamo , lampje, weerstandje, motor, draad, schakelaar en nog veel meer.

doel 6 - Je kunt uitleggen wat we bedoelen met een elektrische schakeling .
Een aantal elektrische componenten (onderdelen) aan elkaar noem je een elektrische schakeling of kortweg: schakeling .

doel 7 - Je kunt uitleggen welk onderdeel van een simpele schakeling de energie levert.
In een schakeling moet altijd minimaal één spanningsbron zitten, anders werkt de schakeling niet. In een simpele schakeling is het altijd de spanningsbron die de energie levert.

doel 8 - Je kunt uitleggen welk onderdeel van een simpele schakeling de energie verbruikt.
In een schakeling moet altijd minimaal één verbruiker zitten, anders heeft de schakeling geen nut. Voorbeelden van verbruikers zijn, lampjes, motoren en weerstanden. Schakelaars zijn geen verbruikers. Zij openen en sluiten de stroomkring alleen. De draden zijn normaal ook geen verbruikers, zij vervoeren alleen de elektronen .

links&downloads


gelijk spanning
(uitgebreid)

menselijke bliksemafleider
(0:01:31)

elektrische energie en stroomkring
(0:07:10)

geleider of isolator ?
 
         

NASK1/K/5-4

| + -